Bouwen en ontwerpen van een veranda

Bouwen en ontwerpen van een veranda

Bouwen en ontwerpen van een veranda

Bouwen veranda

Een veranda is een perfecte manier om buiten te zijn zonder dat je last hebt van de weersomstandig¬heden. In de zomer ben je beschermd tegen de brandende zon, in de winter tegen regen, wind en hagel.

Het comfort van een veranda
Een veranda is een perfecte manier om buiten te zijn zonder dat je last hebt van de weersomstandigheden. In de zomer ben je beschermd tegen de brandende zon, in de winter tegen regen, wind en hagel. Door het installeren van cv of haard kun je ook bij kou profiteren van een aangename warmte. Een veranda geeft dus extra woongenot, ook al is er sprake van een beperkt aantal m2.
Een kleine veranda is prima geschikt om in te relaxen, televisie te kijken, te lezen of te mijmeren. Een grote veranda biedt plaats aan meer bedrijvigheid: zo kun je er een eethoek plaatsen of er een muziek- of hobbykamer van maken.
Een veranda betekent tevens een stuk meerwaarde van je huis. Vooral als de opbouw zodanig is uitgevoerd, dat het onderhoud vrijwel te verwaarlozen is. Een paar motieven voor het bouwen van een veranda zouden kunnen zijn: het vergroten van het woongenot, waardevermeerdering, meer licht en uitzicht, en meer contact met buiten.

Toestemming van de gemeente
Zoals voor elke wijziging aan de buitenkant van het huis, is ook voor de bouw van een veranda toestemming nodig van de gemeente. De eerste stap is dan ook: contact opnemen met de afdeling Bouw- en woningtoezicht van de gemeente om inzage te krijgen in het bestemmingsplan. De vraag is: mag er (nog) een aanbouw plaatsvinden? En hoe groot mag die zijn? De bouw van een veranda betekent een behoorlijke ingreep in het karakter van de woning. De procedure om toestemming van de gemeente te krijgen is beschreven onder het hoofdstuk 'Plannen maken'.
Uiteraard heb je je van tevoren reeds een voorstelling gemaakt van de meest doelmatige plaats. Voorwaarden zouden kunnen zijn: voldoende ruimte buiten, gelegen aan de zonzijde, en aansluiting met de woonkamer.

Voldoende ruimte
In de praktijk kan het voorkomen dat de meest ideale plaats van een veranda niet aan de zonkant van het huis is. Voordat je een definitief besluit neemt, moet je misschien een compromis sluiten. Je kunt immers pas zinvol bouwen wanneer er op het erf —in de tuin — voldoende ruimte aanwezig is.

Het grondplan
Zodra je de plaats van de veranda hebt bepaald, is het handig om zowel de bestaande woning als het grondplan van de veranda op schaal uit te tekenen. Uitleg hierover vind je weer onder het hoofdstuk 'Plannen maken' in het bestemmingsplan van de gemeente. Deze schets kan tegelijk dienen als 'discussiestuk' voor Bouw- en woningtoezicht.

Veel of weinig zon
Behalve dat je rekening wilt houden met de zonzijde van het huis, kun je ook letten op de stand van de zon. In de zomer staat de zon hoog. Wil je daar optimaal van profiteren, dan zou je de veranda kunnen voorzien van een lichtdoorlatend dak. Wil je juist niet te veel zon op je hoofd, dan kun je kiezen voor een warmte-isolerende dakbedekking.

Technische vragen
Er zijn een aantal technische vragen dat je jezelf kunt stellen voordat je begint met het bedenken en ontwerpen van een veranda. Mag de veranda bijvoorbeeld voorzien zijn van een plat dak als de kap van de woning dominant is? Moeten de ramen wel of geen overeenkomst vertonen met de bestaande raampartijen? Kies je voor koel aluminium, strakke kunststof of warm hout? Welke kleur(en) vind je mooi, en hoe moet de structuur van het metselwerk eruit zien? Hoe zit het met de dakhelling, de verhouding lengte/breedte? Wat voor fundering neem je, en wat voor water- en tochtdichte aansluiting?
In hoeverre je deze doe-het-zelfwerkzaamheden kunt verrichten, kun je het beste overleggen met een architect, een aannemer of een verandabouwer. Houd er in elk geval rekening mee dat de gemeente slechts technisch verantwoorde tekeningen in behandeling neemt.

Bijdrage tot energiebesparing
Natuurlijk kun je een cv of haard in de veranda aanbrengen, maar in principe heeft de veranda weinig extra verwarmingsvoorzieningen nodig. Er is namelijk genoeg passieve zonne-energie. De directe inval van de zon via de ramen op het zuiden geeft het meeste rendement. Voorwaarde is wel een optimaal geďsoleerd huis en een veranda met dubbelglas. In de veranda kan wel een broeikaseffect ontstaan: de warmtestraling van de zon blijft gevangen achter het glas, waardoor de temperatuur stijgt. Het verblijf hier wordt dan verre van aangenaam. De gratis warme lucht in de veranda kun je wel laten doorstromen naar de woonkamer, zodat de radiatoren hier op een lagere stand kunnen. De resultaten zijn – afhankelijk van het aantal uren zon – niet opzienbarend. Berekeningen concluderen een gemiddelde besparing van 40 m2 voor een kleine veranda tot 200 m2 voor een grote veranda aardgas per jaar.

De vierde wand
De vierde wand is de buitengevel van de bestaande bouw, die in de veranda als binnenwand fungeert. Als voor het maken van een royale toegang alleen raam(kozijnen) en borstwering het loodje hoeven te leggen, is er geen vuiltje aan de lucht. Anders wordt het als er geen kozijn is, of slechts een smalle doorbreking. Dan moet je een deel van de gevel slopen. De op die manier ontstane (brede) opening maakt een opvang nodig van het bovenliggende gevelwerk door middel van een prefab betonlatei of stalen profielbalk. Voordat deze constructie een feit is, zal het gesloopte gat tijdelijk moeten wor‑
den ondersteund. Als je niet weet hoe dit moet, kan het behoorlijk mis gaan. Meestal wordt de
– gemetselde – gevel binnen de veranda bepleisterd of dichtgezet met plaatwerk. Fraai metselwerk echter kan ook in het zicht blijven. Denk vooral aan eventuele muisdichte roosters en open voegen voor afvoer van regenwater uit de spouw. Hiervoor zullen alternatieve voorzieningen noodzakelijk zijn.

De fundering
Eén van de belangrijkste onderdelen van een goed gebouwde veranda is het fundament. Vergis je niet, een lichte constructie van bijvoorbeeld aluminium is niet voldoende. De stabiliteit van de opbouw vraagt om een gedegen fundering op een dragende, vorstvrije zandlaag. Tijdens het graafwerk kun je geconfronteerd worden met bijvoorbeeld de afvoerbuizen van de riolering. Die kunnen voor aardig wat verrassingen zorgen. Wat doe je ermee? Laat je ze intact of leid je ze alsnog om de veranda heen? In het eerste geval is een eventuele bereikbaarheid door de gestorte betonvloer vrijwel nihil.
Ook nutskabels – telefoon, elektra, centrale antenne – en gas- en waterleiding kunnen je voor het blok zetten. Je kunt hiervoor beter het betreffende nutsbedrijf inschakelen.

De verandavloer
De eenvouligste vloer is de bestaande bestrating. Maar dan zul je wel de kou en het optrekken van vocht voor lief moeten nemen. Wil je dat niet, dan kun je kiezen voor een betonvloer. Deze kan bestaan uit stampbeton. Dit is beton met een krimpwapeningsnet dat meteen op het zand is gestort, met inachtneming van een isolatielaag. Door een strookje polystyreen (piepschuim) langs de muren op te zetten, komt de vloer los te liggen van de muren. Anders dan een op zand gestorte vloer, is een gewapende betonvloer vrijdragend, hoeft dus niet op de grond te liggen en heeft vaak een kruipruimte. In plaats van beton kun je ook een houten vloer nemen. Deze bestaat uit houten balken waarop plaatmateriaal wordt gelegd.

De opbouw
Als voorbeeld gaan we uit van een gemetselde borstwering op de fundering, waarop een stelsel van ramen en/of puien is bevestigd (zie ook 3.6. 'Puien, ramen, deuren'). Behalve de onderlinge stijfheid dient deze opbouw ook de dakconstructie te dragen. Dit vraagt uiteraard om extra versteviging.

De dakconstructie
Buiten de geëigende constructie en afwerking (zie ook 'Dakbedekking'), komt voor een optimale lichten zoninval een glazen dak in aanmerking. Gewoon glas of dubbelglas is niet toe te passen vanwege de kwetsbaarheid. Eventueel kan draadglas of veiligheidsglas (gelaagd glas) gebruikt worden. Je kunt het beste de dubbele uitvoering nemen in verband met warmte-isolatie. De beglazing rust doorgaans op rubberstrips, die weer op aluminium liggers zijn aangebracht. Deze zijn afgedekt met aluminium daklijsten.
Lichter van constructie is een dak van lichtdoorlatende kunststof platen: zogenaamde kanaalplaten. Ze zijn dubbel of driedubbel uitgevoerd en vervaardigd van acrylaat of polycarbonaat. Beide materialen hebben bij een dikte van 16 mm hetzelfde
warmte-isolerende effect als dubbelglas. Een driedubbele plaat isoleert nog beter. Bij al deze constructies moet rekening worden gehouden met wind- en sneeuwbelasting. Let ook op of het dak te bereiken blijft, zodat je het schoon kunt houden.

Waterdicht, tochtdicht, geluidsdicht
Het kan zijn dat je de veranda lucht-, tocht- en geluidsdicht wilt hebben. Dat is mogelijk. Kijk alleen uit dat je hem niet potdicht maakt. Er moet immers voldoende ventilatie blijven. Door een open verbinding met de woonkamer is dit natuurlijk al vanzelf het geval. En verder is ventilatie eenvoudig te realiseren door het aanbrengen van beweegbare ramen. Voor een optimale afvoer van (een teveel aan) warme lucht kunnen in het dak speciale ventilatie-openingen worden ingebouwd. Verder zijn extra maatregelen tegen geluidsoverlast niet echt nodig. Behalve als je eventuele straatgeluiden wilt smoren. In dat geval kun je maar beter niet ventileren met open ramen, maar met suskasten: dit zijn ventilatie-openingen met een soort geluidssluis erin, die geluid van buiten tegenhouden.
Realiseer je ook dat nieuwbouw nog wat nazakt. De waterdichte afsluitingen van de gevels en het dak tegen de bestaande bouw moeten dicht, maar flexibel zijn. Hiervoor worden dilatatievoegen aangebracht. Ook dit moet op een deskundige manier gebeuren.